Teithiwch yn ôl mewn amser gyda TrawsCymru y Pasg hwn
3 blynedd yn ôl
Gyda mwy o gestyll fesul milltir sgwâr nag unrhyw wlad arall yn Ewrop, rydym yn gwneud hanes yn eithaf da yma yng Nghymru.
Mae tua 400 o gestyll yn dal i sefyll neu’n adfail ledled y wlad, sy’n golygu nad ydych byth yn rhy bell i ffwrdd o safle hanesyddol.
Felly, os ydych yn chwilio am ddiwrnodau allan gwych y Pasg hwn, beth am gymryd cam yn ôl mewn amser gyda ni ac ymweld â rhai o’n hoff gestyll a safleoedd hanesyddol ar hyd rhwydwaith TrawsCymru!
Castell Cas-gwent – T7
Wedi’i leoli’n uchel ar lannau gorllewinol yr afon Gwy, mae Castell Cas-gwent wedi bod yn wyliadwrus dros y ffin rhwng Cymru a Lloegr ers dros 900 mlynedd!
Dechreuwyd adeiladu yn 1067 gan Iarll William fitz Osbern, ffrind agos i William y Gorchfygwr, gan ei wneud yn un o gadarnleoedd Normal cyntaf Cymru.
Mae'r castell yn cynnig golygfeydd gwych ar draws aber Afon Gwy ac ar draws pentref Tutshill ar lan ddwyreiniol yr afon. Mae’n hawdd ei gyrraedd o’r orsaf fysiau yng nghanol tref Cas-gwent.
Ceir rhagor o wybodaeth am oriau mynediad ac agor ei weld yma.
Mae amserlen T7 ar gael yma.
Castell Cricieth – T2
Hoffem feddwl bod gan Llewelyn ap Iorwerth a’i ŵyr, Llewelyn ap Gruffudd, un llygad ar y cardiau post pan adeiladon nhw gastell Cricieth – ac os ewch chi ar ymweliad, fe welwch chi beth ydyn ni’n ei olygu!
Yn sefyll ar ben ei bentir creigiog ei hun, mae castell Cricieth yn cynnig golygfeydd rhyfeddol dros y dref ac allan ar draws Bae Ceredigion.
Daeth y castell dan reolaeth y Saeson ym 1283 fel rhan o goncwest Edward I o ogledd Cymru, ond yn eironig fe’i dinistriwyd gan dywysog mwyaf pwerus Cymru, Owain Glyndŵr yn ystod ei wrthryfel ym 1404 ac ni chafodd ei ailadeiladu.
Ceir rhagor o wybodaeth am oriau mynediad ac agor ei weld yma.
Mae amserlen T2 ar gael yma.
Castell Dolforwyn – T12
Llun: Cadw
Un arall o gadarnleoedd Llywelyn ap Gruffydd, saif Castell Dolforwyn ar ochr bryn yn nyffryn Hafren, uwchben Aber-miwl.
Roedd y castell yn fflachbwynt yn y berthynas Eingl-Gymreig o’r cychwyn cyntaf pan orchmynnodd Edward I i Llewelyn atal ei adeiladu ar y castell. Parhaodd Llewelyn yn herfeiddiol ond byrhoedlog oedd hyn yn y pen draw pan feddiannodd Arglwydd y Gororau Roger Mortimer y castell ym 1277.
Mae’r adfeilion yn eistedd yn dawel yng nghanol cefn gwlad canolbarth Cymru a dim ond taith gerdded fer o’r fan lle mae’r T12 yn aros yn Aber-miwl.
Ar ben hynny, mae mynediad am ddim i’r castell. Gellir cael rhagor o wybodaeth ei weld yma.
Mae amserlen T12 ar gael yma.
Mynachlog Nedd – T6
Llun: Croeso Cymru
Mae’r crair trawiadol dafliad carreg o ganol tref Castell-nedd ac mae’n hawdd ei gyrraedd ar wasanaeth bws T6.
Wedi'i sefydlu ym 1130 gan y Marchog Normanaidd Syr Richard de Granville, erbyn diwedd y 13eg ganrif roedd Abaty Nedd yn un o'r abatai cyfoethocaf yng Nghymru ac yn gartref i 50 o fynachod.
Gwnaeth yr abaty enw iddo’i hun hefyd fel safle o nerth diwydiannol yn y blynyddoedd diweddarach, yn gartref i weithfeydd mwyndoddi copr gyda ffwrneisi, gweithdai ac anheddau gweithwyr, a chanddo weithfeydd haearn fel ei gymydog drws nesaf.
Mae mynediad am ddim i’r wefan a gellir dod o hyd i ragor o wybodaeth am oriau agor i weld yma.
Mae amserlen T6 ar gael yma.
Plas yr Esgob Tyddewi – T11
Llun: Croeso Cymru
Mae’r palas canoloesol nerthol hwn yn creu llawer o fwrlwm o amgylch dinas leiaf y DU.
Ynghyd â’i chymydog drws nesaf, Eglwys Gadeiriol Tyddewi, helpodd Llys yr Esgob i gadarnhau Tyddewi fel un o’r safleoedd eglwysig mwyaf arwyddocaol yng Nghymru.
Mae gwasanaeth T11 yn mynd â chi’n syth i galon Tyddewi, sydd wedi’i leoli ym Mharc Cenedlaethol hardd Arfordir Penfro.
Ceir rhagor o wybodaeth am oriau mynediad ac agor i weld yma.
Mae amserlen T11 ar gael yma.
Archebu eich taith
Mae teithio gyda ni yn hawdd - cynlluniwch eich taith a phrynu tocynnau gan ddefnyddio ein ap TrawsCymru.
Mae ein ap newydd yn gadael i chi weld amserlenni bysiau, gweld diweddariadau olrhain cerbydau byw ac yn rhoi gwybod i chi faint o allyriadau carbon rydych chi'n ei arbed trwy deithio gyda ni - o'i gymharu â phe baech chi'n gyrru.